East Timor Law Journal
Towards the rule of law in Timor-Leste
Presidential Decrees
Presidential decree Nº 53/2008 of 19 of May

PRESIDENTIAL PARDON

of 20 of May

The day of 20 May commemorates in the heart of the Timorese people, the collective dream of independence transformed into reality.

It represents the victory suffered most, but what's more beautiful in our soul, the unshakeable belief in the essence of human beings as a reflection of divine creation, which carries with it the good and even if it goes astray, because he always has the virtue to repent and the gift of returning to search for his true path.

Believing in the human person, keeping hope lit despite events, determined to cultivate mercy and tolerance, so we extend our hand to help the next person to arise after he has fallen in his dignity.

In recognition of the deepest values of our ancestors, the President of the Democratic Republic of Timor-Leste, exercising his exclusive competence and, pursuant to Article 85, paragraph i) of the Constitution determines:

Article 1
1. Full pardon will be granted to those sentenced to have their liberty deprived for less than five years, who by May 20, 2008 have completed one quarter of the sentence.

2. Grant will be partial pardon of half of the sentence:

a) Those sentenced to prison for not more than eight years, who by May 20, 2008 have completed one quarter of the sentence and when the criterion of  number 1 does not apply.

b) Those sentenced to deprivation of liberty who by May 20, 2008 have completed, continuously, eight years of the sentence.

3. Grant will pardon part of a third of their sentence to those sentenced to prison for not more than eight years to whom the criteria of paragraphs 1 and 2 do not apply.

4. Grant will be partial pardon of two years of the sentence for those sentenced to more than eight years who are not covered by paragraph b number 2.

Article 2
The granting of clemency is dependent on good prison behavior.

Article 3
The penalty for nonpayment of fines, combined with deprivation of liberty, does not preclude the granting of pardon.

Article 4
1. The prisoners whose names are broken down in Annexes I, II, III, IV and V are pardoned.

2. The annexes referred to above are an integral part of this law.

Presidency of the Republic, 19 of May of 2008.

It is published.

The President of the Republic

Jose Ramos-Horta

--------------------------------------------

Decreto Presidencial N° 53/2008 de 19 de Maio

INDULTO PRESIDENCIAL

de 20 de Maio

O dia 20 de Maio comemora no coração dos timorenses o sonho colectivo de independência transformado em realidade.

Representa a vitória mais sofrida, mas também o que há de mais belo na nossa alma, a crença inabalável na essência do ser humano enquanto reflexo da criação divina, que transporta consigo o Bem e que mesmo quando dele se desvia, a ele sempre torna porque tem o condão de se arrepender e o dom de .se transformar na busca do seu caminho verdadeiro.

Acreditar na pessoa humana, manter acesa a esperança apesar das vissicitudes, determinam que cultivemos a clemência, a tolerância e que saibamos estender a mão ao próximo para o ajudar a erguer-se quando caiu na sua dignidade.

Em reconhecimento aos valores mais profundos dos nossos ancestrais, o Presidente da República Democrática de Timor-Leste no exercício da sua competência exclusiva e, ao abrigo do disposto no artigo 85°, alínea i), Constituição determina:

Artigo 1°
1.      Conceder-se-á indulto total da pena ao condenado a pena privativa de liberdade, não superior a 5 (cinco) anos, que até 20 de Maio de 2008 tenha cumprido um quarto da pena.

2.      Conceder-se-á indulto parcial de metade da pena:

a) Ao condenado a pena privativa de liberdade não superior a 8 (oito) anos, que até 20 de Maio de 2008 tenha cumprido um quarto da pena e cujos critérios do número 1 não se aplicam.

b) Ao condenado a pena privativa de liberdade que até 20 de Maio de 2008 tenha cumprido, ininterruptamente, 8 (oito) anos da pena.

3.      Conceder-se-á indulto parcial de um terço da pena aos demais condenados a pena privativa de liberdade não superior a 8 (oito) anos cujos critérios dos números 1 (um) e 2 (dois) não se aplicam.

4.      Conceder-se-á indulto parcial de 2 (dois) anos da pena aos condenados a pena privativa de liberdade superior a 8 (oito) anos que. não se encontram abrangidos pela alínea "b" do número 2 (dois).

Artigo 2°
A concessão do indulto fica dependente do bom comportamento prisional.

Artigo 3°
O não pagamento da pena de multa, cumulada com pena privativa de liberdade, não impede a concessão do indulto.

Artigo 4°
1.      Os presos cujos nomes se encontram discriminados nos anexos I, II, III, IV e V são indultados.

2.      Os anexos referidos no número anterior fazem parte integrante do presente diploma.

Presidência da República, 19 de Maio de 2008.

Publique-se.

O Presidente da República

José Ramos-Horta

ANEXO I

Lista Nominal dos Presos que Cumprem os Requisitos do Número 1, Artigo 1° do Decreto Presidencial N° 53/2008 de 19 de Maio de 2008

N°                   Nome                                                                                          N° do Processo

01                   Alarico Mau Buti                                                                      10/Pen/06/TD.Suai

02                   Damiao da Costa Gomes                                                        28/C.Ord/2007

03                   Domingos Xavier                                                                      47/CRM.C/07/CD.Bcu

04                   Eduardo Ricardo                                                                      78/CRM.S/2007/TD.Bcu

05                   Eugenio Alves                                                                            09/C.Ord/2007/TDD

06                   Euzebio Freitas de Jesus                                                          53/CRM.C/07/TD.Bcu

07                   José Manuel Pires P. Lopes                                                     211/C.Ord/TDD/07

08                   Julio Fernandes                                                                         73/C.Ord/TDD/2007

09                   Paulo Salvador de Freitas                                                       53/CRM.C/07/TD.Bcu

10                   Sebastião Suai                                                                           42/06/TD.Oe-Cusse


ANEXO II

Lista Nominal dos Presos que Cumprem os Requisitos da alínea "a", Número 2, Artigo 1° do Decreto Presidencial N° 53/2008 de 19 de Maio de 2008

N°                   Nome                                                                                          N° do Processo

01                   Adelino da Costa                                                                      25/C.Ord/2005/TD.Dil

02                   Amancio Freitas                                                                        38/CRM.C/2005/TD.Bcu

03                   Francisco Fraga                                                                         38/CRM.C/2005/TD.Bcu

04                   Guilhermino Mau Buti                                                             10/Pen/06/TD.Suai

05                   José Maria Correia                                                                   35/Pid.S/2005/PD.Bcu

06                   Mateus Lao Aka Ena Pato                                                     10/C.G./03

07                   Rogerio Tiago de F. Lobato                                                    82/C.Ord/06/TDD

08                   Tarcísio Cono                                                                            42/06/TD.Oe-Cusse

ANEXO III

Lista Nominal dos Presos que Cumprem os Requisitos da alínea "b", Número 2, Artigo 1° do Decreto Presidencial N° 53/2008 de 19 de Maio de 2008

N°                   Nome                                                                                          N° do Processo

01                   Gonsalos dos Santos                                                               09/PID.C.G./2000/TDD

02                   João da Costa (Lemorai)                                                        09/PID.C.G./2000/TDD

03                   Joni Marques                                                                            09/PID.C.G./2000/TDD

04                   Paulo da Costa                                                                         09/PID.C.G./2000/TDD

ANEXO IV

Lista Nominal dos Presos que Cumprem os Requisitos do Número 3, Artigo 1° do Decreto Presidencial N° 53/2008 de 19 de Maio de 2008

N°                   Nome                                                                                          N° do Processo

01                   Albano Maia                                                                             96/C.Ord/06/TDD

02                   Ana Tresa da Silva                                                                  27/CRM.C/07/TD.Baucau

03                   Andre da Costa                                                                        57.A/CRM.C/2007/TD.Bcu

04                   Alfredo Gonçalves                                                                   19/CRM.C/2006/TD.Bcu

05                   Antonio Fernandes                                                                  40/CRMS/07/TD.Bcu

06                   Antonio Gomes da Cruz                                                         64/CRM.C/06/TD.Bcu

07                   Antonio Ximenes                                                                     40/CRMS/07/TD.Bcu

08                   Carlos Lopes Rodrigues                                                          34/Pen/07/TD.Suai

09                   Carolino da Costa                                                                    51/CJ07/TDB

10                   Dinis Marçal                                                                              59/C.Ord/07

11                   Domingos Soares                                                                     40/CRMS/2007/TD.Bcu

12                   Francelino Joaquim de Araujo                                              175/C.Ord/TDD/2007

13                   Francisco Lemos                                                                      54/C.Ord/07/TD.Dili

14                   Jaime Joanito da Silva                                                            220/C.Ord/TDD/2007

15                   João Ramos                                                                              40/CRMS/07/TD.Bcu

16                   Joel Nuno Mendonça                                                              10/C.Ord/2007/TDD

17                   Johanes Elo                                                                               01/P.C.O/I/06/TD. Oe-Cusse

18                   Julio Monteiro Mendes                                                           35/CRM.C/06/TD.Bcu

19                   Mario de Araujo Carvalho                                                     98/C.Ord/TDD/2006

20                   Mario Martins                                                                           202/C.Ord/TDD/2007

21                   Mateus da Silva                                                                       68/CRM.C/2007/TD.Bcu

22                   Mateus Gama                                                                           16/CRM.C/2006/TD.Bcu

23                   Miguel Lopes .                                                                          74/CRM.C/2006/TD.Bcu

24                   Rosario Martins                                                                        216/C.Ord/O7/TDD

25                   Sebastião Sarmento G.                                                           26/C.Ord/2007/TDD

26                   Soares Pereira Menezes                                                          88/C.Ord/TDD/2008

27                   Umar Sidin                                                                                12/C.Ord/2007/TDD

ANEXO V

Lista Nominal dos Presos que Cumprem os Requisitos do Número 4, Artigo 1° do Decreto Presidencial N° 53/2008 de 19 de Maio de 2008

N°                      Nome                                                                                         N° do Processo

01                      Agostinho Ulan                                                                        43/PCO/VI/2006/TD. Oe-Cusse

02                      Alexandre da Silva                                                                  10/Pid.B/III/2004/ TD. Oe-Cusse

03                      Amancio Vieira                                                                        172/C.Ord/05/TDD

04                      Afonso Freitas                                                                          01/Pid.S/05/TD.Bcu

05                      Afonso Lopes                                                                           19/Pid.S/05/TD.Bcu

06                      Albano Soares                                                                          176/C.Ord/07/TDD

07                      Alberto Noronha dos Santos                                                 29/PEN/07/TD.Suai

08                      Angelo Freitas                                                                          01/Pid.S/05/TD.Bcu

09                      Antoninho da Costa                                                               210/C.Ord/TDD/2007

10                      Antonio dos Santos                                                                 44/PEN/2004/TD.Suai

11                      Antonio Moniz                                                                         174/C.Ord/2007/TDD

12                      Avelino Ximenes                                                                     173/C.Ord/07/TDD

13                      Bendito da Costa                                                                    09/Pid.B/03/TD.Bcu

14                      Cesar Mendonça                                                                     01/2004 (04/C.G./2005/TR)

15                      Crispin Pereira                                                                          14/Pen/06/TD.Suai

16                      Delfim de Souza                                                                      04/Pid.S/05/TD.Bcu

17                      Diogo Serafim Victor Fernandes                                          174/C.Ord/2007/TDD

18                      Egas Freitas                                                                              01/Pid.S/05/TD.Bcu

19                      Evaristo Reinaldo                                                                    30/C.Ord/TDD/05

20                      Evaristo Ribeiro                                                                       141/C.Ord/2005

21                      Fernando da Costa Gomes                                                    76/C.Ord/2007/TDD

22                      Frederico Ximenes                                                                   03/PEN/04/TD.Suai

23                      Jacob da Silva                                                                          174/C.Ord/2007/TDD

24                      Januario da Costa                                                                   22/C.G./2003/TDD

25                      Joaquim Carvalho do Rego                                                  27/C. Ord/06/TDD

26                      José Maria Ximenes                                                                07/CRM.C/06/TD.Bcu

27                      Julio da Costa Pires A. J. Ponto                                             174/C.Ord/2007/TDD

28                      Lourenço Loco Bili                                                                 08/PEN/2005/TD.Suai

29                      Manuel dos Santos                                                                 24/PENAL/04/TB.Suai

30                      Manuel Armindo                                                                     02/PEN/07/TD.Suai

31                      Manuel da Costa                                                                     86/CRIME/TDB/2006

32                      Manuel Soares                                                                         118/C.Ord/2006/TDD

33                      Marcos da Silva                                                                       87/CRM.S/2006/TDD

34                      Martinho de Deus                                                                    64/C.Ord/TDD/2003

35                      Martinho Maria Mendonça                                                  05/Pen/07/TD.Suai

36                      Martinho Soares                                                                      13/Pid/2004

37                      Mateus Punef (Dili)                                                                 22/C.G/2003(07/C.G/2005/TR)

38                      Ostelina Pires Ximenes                                                           89/CRM.C/2006/TD.Baucau

39                      Pedro do Rosário                                                                     05/CRM.C/2007/TD.Bcu

40                      Pedro Exposto                                                                          188/PID/2005/TDD

41                      Romeu Mau Buti                                                                    10/Pen/06/TD.Suai

42                      Salario da Costa                                                                      25/CRM.C/2007/TD.Bcu

43                      Segeleki                                                                                     08/CRIM.C/06/TD. Bcu

44                      Sergio de Jesus                                                                         107/Ord/TDD/2006

45                      Sisto Barros                                                                              01/2004 (04/C.G./2005/TR)

Source - RDTL Jornal da Republica, 19 May 2008